Pagina's

zondag 17 juni 2012

Meisje of Bitch

Regelmatig spreek ik vrouwen die werken in organisaties met veel mannen. Afgelopen weken waren dat Femke (manager bij een bank), Barbara (managing consultant en Partner in spé) en Annelies (manager bij een productiebedrijf). In hun vragen komt vaak het spanningsveld tussen 'meedoen met de mannen' en 'hoe blijf ik mezelf' aan de orde.

Hoewel het percentage vrouwelijke leiders in organisaties langzaam toeneemt, zijn vrouwen in het management en Raden van Bestuur nog steeds sterk in de minderheid. 
En dus gebeurt het vaak dat de vrouwelijke baas als enige vrouw tussen een groep mannen aan de vergadertafel zit.
Dat stelt haar dan ook meteen voor een eerste dilemma: hoe zorg ik ervoor dat ik erbij hoor? Hoe zorg ik dat mijn collega heren mij serieus nemen? Lid worden van de club is een belangrijke voorwaarde om mee te mogen praten. Dat geldt aan de vergadertafel evengoed als op het schoolplein en in vriendengroepjes. Vrouwen kiezen (bewust of onbewust) vaak voor één van volgende strategieën om het dilemma op te lossen.


1. De Bitch

Als enige vrouw tussen een aantal mannen is de druk groot je aan te passen en mee te doen met de mannen. Dat betekent hard werken om net zo goed  - of liever - beter te zijn dan zij, meedoen met de geschreven en ongeschreven regels over statussymbolen zoals de goede auto, aanwezig zijn bij de juiste borrels, stevig onderhandelen over je salaris en functietitel. Kortom, veel aandacht voor status, competitie en resultaat.
De vrouw die hier succesvol in is, krijgt weliswaar respect voor haar professionaliteit, maar wordt tegelijkertijd afgewezen als vrouw vanwege haar masculiene gedrag. ‘’Het is wel een ijskonijn geworden zeg”, hoor je dan. Ze stelt teleur in ‘vrouwelijk leiderschap’, haar wordt verweten dat ze net een man is.

2. Het Meisje

Een andere vrouwelijke baas ziet het spel op de apenrots met lede ogen aan en heeft geen zin daar aan mee te doen. Soms doet ze moraliserend over het masculiene gedrag van haar collega’s. Ze probeert bij zichzelf te blijven door te focussen op de inhoud. Daarnaast besteedt ze veel zorg en aandacht aan dat wat ze belangrijk vindt: mensen, verbinding, integriteit.
In de praktijk leidt dit meestal tot een rol achter de schermen. Haar treft de omgekeerde kritiek als de bitch: ze is weliswaar vrouwelijk gebleven, maar als collega leider niet serieus te nemen in het management. Ze is te veel ‘het meisje’.

3. Twijfel

Een groot deel van de vrouwen voelt het spanningsveld tussen ‘het meisje’ en ‘de bitch’ haarfijn aan, en vertaalt dit in twijfel aan zichzelf. ‘’Ik weet niet of ik het wel kan op dat niveau. Of ze bedankt  voor deze spagaat en hangt haar leidinggevende baan aan de wilgen. Haar treft de kritiek dat ze niet ambitieus genoeg zou zijn.

Het alternatief

De vrouwelijke baas die zich staande houdt tussen mannen zit in een klassieke ‘’Catch 22’’, oftewel een double bind. Ze kan het niet makkelijk goed doen. Zijn er manieren om daar uit te blijven? Drie tips:

1. Ten eerste neemt ze een voorsprong door zich de Catch 22 te realiseren. Ze hoeft zich niet wijs te laten maken dat het ligt aan haar competenties, noch aan haar persoonlijkheid, noch aan haar ambities dat het lastig is. Waar het op aankomt is haar vermogen het spanningsveld te verdragen tussen ‘’lid worden van de club’’ en ‘’anders zijn’’. Dat geeft een oncomfortabel gevoel. Dat moet ze accepteren.
2. Het vraagt veel creativiteit en behendig relationeel manoeuvreren om mee te doen met het spel van de mannen, en tegelijkertijd vrouw te blijven. Ze moet zich verdiepen in hoe mannen bereid zijn geleid te worden door een vrouw.
3. Het helpt haar zich suf te kijken naar succesvolle rolmodellen. Een fantastisch voorbeeld van het manoeuvreren tussen Meisje en Bitch is te zien in de Deense serie ‘’Borgen’’ over een vrouwelijke premier. Een must voor iedere vrouwelijke baas.

Lees de volgende keer meer over het manoeuvreren van Barbara, Femke en Annelies, en welke oplossingen zij vonden!

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen